Bugün biraz tarih okuyalım. ‘Beyaz adam’ın tarihini. Ne dersiniz? Önce, ‘Beyaz Adam’ın, bir milletin, bir toplumun, bir insan grubunun adı değil; bir davranış biçiminin, bir algılayışın, bir yaşam tarzının, kısaca bir dünya görüşünün adı olduğunu belirtelim.

‘Gazavat-ı Hayreddin Paşa’ tarihimizin en önemli anı kitabı.

1540′lı yılları anlatan Barbaros, İspanyol amirallerinden Kortez’i tiksintiyle anar. ‘Bu Kortez denen zalim, Yeni Dünya’da yüzbinlerce insanı ateşte kızartan gayetle melun bir kafirdi’ sözüyle nefretinin gerekçesini, kendisinin hiç tanımadığı insanları işkenceyle öldürmesine bağlar.

Bu, her zaman saygı uyandıran onurlu bir davranıştır.

Bu arada, Sadrazam Pargalı İbrahim Paşa’ya ilginç bir teklif de yapar Barbaros. Kitabında aynen şöyle: ‘İbrahim Paşa’ya henüz keşfedilen Yeni Dünya (Amerika) ‘ya sefer düzenlesek istifade edeceğimizi de söyledim. Fakat uzak denizlerle işimiz olmadığını, Akdeniz’i ve Hind Denizlerini tutmamızın kafi olduğu cevabını verdi, müsaade etmedi.’

Belki de dünyanın gidişatını değiştirecek bir karar verdiğini nereden bilebilirdi İbrahim Paşa? Bu, belki de o günü ve bugünü yaşayan herkesin kaderi.

Barbaros’un, Amiral Kortez’e insanlık suçu işlediği noktasından düşman oluşu, aynı zamanda ‘beyaz adam’ kavramının da içini dolduran has bir örnektir. Barbaros’un o meşhur karanfil koklayan resminden, bembeyaz tenli ve renkli gözlü olduğu anlaşılıyor. Buna karşılık ‘beyaz adam’ değildi. Nasıl mı?

İkinci kitabımız kızılderilileri anlatan Dee Brown’un ‘Kalbimi Vatanıma Gömün’ adlı acılar kitabı. Kitap 1400′lü yılları anlatarak başlıyor. Biz 1800′lere gelelim…

1850′lerde ‘beyaz adam’ bir kasırga gibi iniyor Amerika’ya. Kızılderilileri yok ederek, kalanları rezervasyonlara (temerküz kamplarına) topluyor. Onları, kendi ülkelerinde esir haline dönüştürüyor.

Gerisini reis Kızıl Bulut anlatsın: ‘Yüce Ruh hem beyaz adamı yaratıp büyüttü, hem de kızılderiliyi. Ama öyle sanıyorum ki, önce Kızılderili’yi yarattı. Yüce Ruh beni bu topraklarda büyüttü, dolayısıyla bu topraklar benimdir. Beyaz adamsa büyük suların ötesinde doğdu büyüdü, dolayısıyla onun toprakları da oralardır. Onlara yer verdim. Şimdi her yanım beyaz dolu. Bana küçük bir toprak parçası kaldı.’

Bu ibretler kitabının anlattığı çok olay var. Ancak sonucu en güzel biçimde Novaho’ların reisi Cadette anlatıyor: ‘Artık gönlümüz yok savaşmaya. Bize karşı nasıl isterseniz öyle davranın, ama bizim de erkek ve yiğit olduğumuzu aklınızdan çıkarmayın.’

Ve bir ara kitap. Malcolm X’in otobiyografisi. ‘Beyaz Adam’ı çok az insan böyle doğru tahlil edebilir. Malcolm X, ‘beyaz adam’ kavramına başka bir açıdan bakıyor. Kızılderililer ‘beyaz adam’a karşı savaştığı için beyazların onlara saygı duyduğunu, zencilerin savaşmadığı için hor görüldüğünü söylüyor. ‘Beyaz Adam’ın bugüne kadarki macerası bu tesbiti doğruluyor.

Yine ‘Kalbimi Vatanıma Gömün’e, kızılderililere dönelim…

Kızılderililerin gözünde beyaz adamlar doğadaki her şeyden, ormanlardan, kuşlardan, hayvanlardan, sudan, topraktan, havadan nefret ediyorlardı.

İnsanoğlundan daÖBilindiği gibi Kızılderililer kendilerine ‘insanoğlu’ derler. Haklılar da, insan gibi davrandılar. 1600′lü yıllarda ‘Kızılderililer Plymouth’a gelen beyaz göçmenleri zebun çocuklar olarak görmekteydi. Kabile ambarlarındaki tahılları onlarla paylaştılar…

Duwarmish’lerin reisi Seattle, bir ağıt olarak uzayıp giden mektubunda, 1857′de ABD Başkanı F. Pierce’a diyordu ki: ‘Biz gidiyoruz ama Beyaz Adamın da bir gün keşfedeceği şeyi bugünden biliyoruz. Hepimiz aynı büyük ruhtan geliyoruz. Beyazlar da bir gün bu topraklardan gidecektir. Belki de bütün ırklardan daha çabuk. Yataklarınızı zehirlemeye devam edin. Ve bir gece kendi çöplerinizde boğulacaksınız…’

Barbaros’un ağzından aşağılanan ‘zalim’ kavramı, bugün ‘insan hakları’nın önde gelen hassasiyeti…

Bütün mesele hayatın onca ağır baskısına ve tahrikine rağmen insan kalabilmekte…

Zenciler ve Kızılderililerin geçmişte yaşadığını, günümüzde dünyada yaşananlarla üstüste koyun. Zulmü onaylayan herkesin bir ‘beyaz adam’ olduğunu göreceksiniz.

Rengi, dini ve milliyeti ne olursa olsun!..

Popularity: 10% [?]

Bu Yazıyı Paylaşın

Bu Konu İle İlgili Yazılar